این روز ها هر جا که کنگره ای کنفرانسی برگزار می شه از سنت‏گرایی و تجدد صحبت می شه . گرچه پنبه تحدد سال هاست که زده شده اما وقتی پای صحبت منتقدان می نشینی احساس می کنی که یا از سنت‏گرایی چیزی متوجه نشدن یا معاندانه حرف می زنن. البته گزینه اول نزدیک به واقع تره. کسانی که به تفاسیر عرفانی سنت‏گرایان ایراد می گیرند بیشتر به خاطر فهم سطحی آنهاست و البته شاید حق داشته باشند چون در جامعه و فضایی سطحی زندگی می کنند. یعنی جز ظواهر اشیاء و مادیات چیزی نمی بینند و متوجه وجود نشانه ها و هدف آفرینش نیستند. مبانی تفکر سنت‏گرا ها که بهتر است از واژه جاودان خرد یا حکمت خالده استفاده کرد همین عمق گرایی و کشف حقیقت است. عدم فهم فضای فکری جاودان خردی ها باعث عدم فهم گفته ها و تفاسیرشان می شود. به قول مکین تایر باید مسیحی بود تا مسیحیت را نقد کرد.